• NBCN

Chủ doanh nghiệp nuôi công đoàn bằng công đoàn phí là vi phạm Công Ước 98


Đại biểu Bùi Sĩ Lợi: Việc chủ sử dụng lao động đóng 2% công đoàn phí là vi phạm Công ước 98. Ảnh TNO

Tin tổng hợp: Thảo luận tại hội trường sáng 7.6.2019 trong tiến trình tham gia Công ước 98 của Tổ chức Lao động quốc tế về Áp dụng những nguyên tắc của quyền tổ chức và thương lượng tập thể, đại biểu Bùi Sỹ Lợi (Thanh Hóa), Phó chủ nhiệm Ủy ban Các vấn đề xã hội, đề nghị Chính phủ làm rõ việc khoản 2 điều 26 luật Công đoàn quy định người sử dụng lao động nộp 2% tiền lương cho quỹ công đoàn có bị coi là hành vi can thiệp vào tổ chức công đoàn, theo quy định tại điều 2 Công ước hay không?


Đại biểu nhấn mạnh ngay sau đó: Đương nhiên đó là hành vi can thiệp của cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp vào tổ chức công đoàn, vì người sử dụng lao động là người nộp công đoàn phí.


Bên cạnh đó, theo ông Lợi, luật Công đoàn định nghĩa "Người lao động là người Việt Nam làm việc trong cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp có quyền thành lập và gia nhập công đoàn", nhưng không có sự phân biệt, tách bạch rõ từng loại lao động.


Điều này nghĩa là cả chủ sử dụng lao động cũng là đoàn viên công đoàn, nhưng lại đương nhiên có quyền được xét kỷ luật đoàn viên công đoàn của mình, do đó, theo đại biểu Lợi, cũng đương nhiên được coi là hành vi chi phối của người sử dụng lao động.


“Tuy Công ước số 98 không liên quan trực tiếp đến luật Công đoàn, nhưng là cặp song sinh với Công ước 87 về quyền tự do hiệp hội và quyền được tổ chức. Vì vậy, nếu gia nhập Công ước 98 thì đương nhiên chúng ta phải sửa luật Công đoàn”, ông Lợi cho rằng Chính phủ cần sớm nghiên cứu xây dựng luật Tố tụng lao động để bảo đảm hiệu quả giải quyết tranh chấp lao động thông qua tòa án là chủ yếu.


Ông Lợi cũng thống nhất với báo cáo thẩm tra của Ủy ban Đối ngoại về việc Việt Nam cần phải đẩy nhanh tiến độ gia nhập Công ước số 87 về quyền được tự do hiệp hội và quyền được tổ chức nghiệp đoàn độc lập... chứ không để đến 2023.


Trước đó, khi góp ý thẩm tra dự án bộ luật Lao động (sửa đổi), Ủy ban Pháp luật cũng lưu ý, khoản 2 điều 2 của Công ước 98 quy định những hành vi được coi là can thiệp gồm hành vi thúc đẩy thành lập tổ chức của người lao động do người sử dụng lao động hay tổ chức của người sử dụng lao động chi phối, hoặc nhằm hỗ trợ tổ chức của người lao động bằng tài chính, hoặc bằng những biện pháp khác với ý đồ đặt các tổ chức dưới sự kiểm soát của người sử dụng lao động, hay tổ chức của người sử dụng lao động.


Do đó, việc người sử dụng lao động đóng kinh phí công đoàn bằng 2% quỹ tiền lương cho người lao động được coi là hành vi can thiệp và đi ngược quy định của Công ước 98 mà VN phải tuân thủ.


Chủ tịch Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) Vũ Tiến Lộc, đại diện cho giới chủ, bỏ qua góc độ vi phạm quy định công ước 98 vừa nói mà chỉ nhìn vấn đề ở góc độ sử dụng quỹ, nên đề nghị phải nghiên cứu tái cấu trúc lại quỹ công đoàn: “Hiện nay, 2% kinh phí công đoàn là do người sử dụng lao động đóng cho tổ chức công đoàn. Bây giờ có nhiều tổ chức đại diện của người lao động thì không thể là quỹ công đoàn được, bởi vì các tổ chức đại diện khác của người lao động cũng được hưởng số tiền này".


Trên thực tế, nếu giới chủ vẫn phải nộp công đoàn phí vào quỹ công đoàn, chưa nói sử dụng thế nào hay bao nhiêu phần trăm, thì cũng đã là một vi phạm quan hệ lao động theo Công ước 98.


Nhiều người cho rằng nếu trưng cầu ý kiến đại khối người lao động, thì nhiều phần là cả luật công đoàn lẫn quỹ công đoàn hiện thời đều cần được dẹp bỏ. Bạn nghĩ sao về vấn nạn công đoàn được cấp dưỡng trường kỳ bởi giới chủ nhân doanh nghiệp (ăn cây nào phải rào cây ấy) nên không thể bênh vực quyền lợi cho công nhân?