Có gì đáng quan tâm về các điều khoản thương mại điện tử trong các hiệp ước kinh tế?



Tin tổng hợp: RCEP là một hiệp ước thương mại giữa Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc, Australia, New Zealand, Ấn Độ và 10 thành viên của Hiệp hội các Quốc gia Đông Nam Á (ASEAN). Trong hiệp ước đó, như những hiệp ước thương mại quốc tế khác, công nghệ là một nội dung khó thống nhất.

Năm 2018, sau khi Hoa Kỳ rút khỏi các cuộc đàm phán về Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP) ở giai đoạn cuối, 11 đối tác còn lại đã đặt tên gọi mới là CPTPP và thông qua chương thương mại điện tử, có thể coi là toàn diện nhất cho đến nay.


Nội dung của chương này được xây dựng dựa trên chín điều khoản trong Hiệp định thương mại tự do Mỹ-Hàn Quốc trước đó, và được mở rộng thành 18 điều.


Nội dung của chương về thương mại điện tử trong CPTPP khởi từ đề xuất của Mỹ nhằm đạt được sự tự do hóa cao, với các quy định về :

  1. miễn thuế đối với các sản phẩm kỹ thuật số,

  2. không phân biệt đối xử đối với các sản phẩm kỹ thuật số,

  3. cấm các yêu cầu nội địa hóa,

  4. cam kết cung cấp truy cập mạng hợp lý cho các nhà cung cấp viễn thông thông qua kết nối và truy cập vào các cơ sở vật chất, và

  5. khuyến khích lựa chọn công nghệ và giải pháp thay thế cạnh tranh để giải quyết vấn đề giá phí cao đối với dịch vụ chuyển vùng di động quốc tế.

Mặc dù nội dung RCEP vẫn chưa được công bố, nhiều khả năng hiệp định này sẽ được xây dựng dựa trên các quy định của CPTPP - ít nhất đó sẽ là mục tiêu của 7 quốc gia thành viên của CPTPP trong các cuộc đàm phán RCEP.


Năm 2015, Ủy ban Đàm phán Thương mại RCEP đã thành lập một nhóm công tác về thương mại điện tử để soạn thảo riêng các nội dung của chương thương mại điện tử. Theo một số nguồn tin, các bên hiện chưa đạt được sự thống nhất về chương này. Vấn đề trở ngại chính là nội địa hóa dữ liệu. Indonesia và Malaysia đều có các chính sách nội địa riêng.

Bên cạnh đó, còn nhiều vấn đề khó khăn khác về công nghệ trong các cuộc đàm phán thương mại. Mỹ đã muốn áp dụng các điều khoản giống như CPTPP tại Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO), và điều này đã chia rẽ các thành viên thành hai nhóm. Các quốc gia như Ấn Độ và Nam Phi đã từ chối tham gia cuộc thảo luận thương mại điện tử tại WTO về các điều khoản của Mỹ.


Mỹ, cùng với các quốc gia phát triển khác từ Liên minh châu Âu, Nhật Bản và một số nước khác, đã bị cáo buộc “thuộc địa hóa” lĩnh vực công nghệ. Các hãng công nghệ khổng lồ, những chủ thể được hưởng lợi nhiều nhất của cuộc cách mạng kỹ thuật số hiện đại, chủ yếu đến từ các nước phát triển.

Cho đến nay, hầu hết các hiệp định thương mại khu vực với một chương thương mại điện tử riêng ủng hộ thị trường kỹ thuật số miễn thuế đều có sự tham gia của các nền kinh tế phát triển.


Các nước đang phát triển, chủ yếu là các nhà nhập khẩu ròng hàng hóa kỹ thuật số và bị bỏ xa trong cuộc đua công nghệ so với các đối tác phát triển. Một thị trường kỹ thuật số miễn thuế sẽ mang lại nhiều lợi ích hơn cho thế giới phát triển, trong khi gây thiệt hại cho các quốc gia đang phát triển.

Do vậy, các nền kinh tế đang phát triển cần thận trọng trong việc tham gia vào một thỏa thuận dưới bất kỳ hình thức nào với các điều khoản bảo đảm quyền tiếp cập thị trường kỹ thuật số miễn thuế, và cần quan tâm tới tình hình của ngành công nghiệp kỹ thuật số trong nước.


(Theo nội dung bài viết của Tiến sĩ Rahul Nath Choudhury từ Viện nghiên cứu Nam Á, Đại học quốc gia Singapore, đăng trên trang The Interpreter của Viện Chính sách Lowy, Australia)



© 2020 Trang NHÓM BẠN CÔNG NHÂN

nghiepdoan@nhombancongnhan.com

  • Facebook
  • Twitter
  • YouTube