• NBCN

Cá tra VN xuất cảng bị tác động bởi tình hình lạm phát của nhiều nước


Cá tra Việt Nam đã bị tác động bởi lạm phát tăng cao

Là mặt hàng được ưa chuộng tại nhiều thị trường quốc tế vì giá rẻ, tuy nhiên mặt hàng cá tra xuất cảng của doanh nghiệp Việt Nam đang gặp khó khăn do lạm phát tăng cao tại nhiều nước.


Dù xuất cảng (XC) cá tra trong tháng 9 vẫn cao gấp đôi so với cùng thời điểm năm 2021, nhưng là mức thấp nhất kể từ đầu năm 2022.

Xu hướng này diễn ra tương tự với tất cả các thị trường nhập cảng chính thủy sản của Việt Nam. Kết quả XC cá tra 9 tháng năm 2022 đạt gần 2 tỷ USD là kết quả hơn cả mong đợi của ngành này. Tuy nhiên, nhìn vào diễn biến XC tháng 9 vừa qua sẽ thấy lạm phát đã tấn công mạnh mẽ vào tất cả các ngành hàng thực phẩm và thủy sản, không loại trừ cá tra.

Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất cảng Thủy sản Việt Nam (VASEP), dường như, lạm phát và việc mất giá tiền tệ tại nhiều thị trường nhập cảng đã đến giai đoạn ngấm sâu và ảnh hưởng nặng nề đối với tầng lớp người tiêu thụ có mức thu nhập trung bình hoặc thấp, khiến họ phải cân nhắc, tính toán kỹ trong chi tiêu.


Do vậy, đây là thời điểm lạm phát làm giảm nhu cầu đối với cả các mặt hàng thực phẩm có giá vừa phải như cá tra, vốn phù hợp với túi tiền của đại đa số người bình dân các nước.

Ngay cả thị trường Trung Quốc vốn được đánh giá là điểm đến lạc quan nhất của doanh nghiệp cá tra trong những tháng cuối năm, nhưng XC cá tra sang thị trường này trong tháng 9 vẫn thấp hơn so với tháng 8, mặc dù ghi nhận mức tăng trưởng khủng 190% so với cùng kỳ năm ngoái.

Trong tháng 9/2022, Trung Quốc đã nhập khẩu cá tra Việt Nam với trị giá 49 triệu USD, thấp hơn đáng kể so với 64 triệu USD trong tháng 8 và giảm cả nhu cầu nhập khẩu với cá tra phile và cá tra nguyên con đông lạnh.

Tính đến hết quý 3/2022, thị trường Trung Quốc chiếm gần 30% giá trị XK cá tra cả nước với gần 590 triệu USD, tăng 111% so với cùng kỳ năm ngoái. Trong đó, XK cá tra phile chiếm 75% với 441 triệu USD, còn lại là cá tra nguyên con, cắt khúc đông lạnh.

Theo đánh giá của VASEP, mặc dù nhu cầu nhập cảng của thị trường vẫn rất cao và gần như quay trở về mức như trước đại dịch, nhưng đồng nhân dân tệ xuống mức thấp nhất 30 năm so với đồng USD cũng ảnh hưởng mạnh đến các nhà nhập cảng nên họ cũng cầm chừng hơn khi mua hàng từ nước ngoài.

Nhìn từ góc độ thị trường cho thấy, thị trường Mỹ và EU càng khó khăn hơn khi lạm phát tại Mỹ đang ở mức cao nhất trong 40 năm qua. Tình hình giá cả tại Mỹ tiếp tục tăng mạnh, sẽ dẫn đến khả năng Cục dự trữ Liên bang Mỹ Fed sẽ tiếp tục tăng mạnh lãi suất để kiểm soát lạm phát và càng làm cho đồng USD biến động mạnh, ảnh hưởng đến thương mại toàn cầu.

Số liệu thống kê từ cơ quan Hải quan cho thấy, XC cá tra Việt Nam sang Mỹ trong tháng 9 dù tăng 41% nhưng vẫn thấp hơn so với tháng 8. Hết quý 3/2022, nhập cảng cá tra Việt Nam vào Mỹ đạt 454 triệu USD, tăng 83% so với cùng kỳ và chiếm 23% giá trị XK cá tra của Việt Nam. Trong đó cá tra phi lê đông lạnh chiếm 96% với 437 triệu USD, cá tra chế biến giá trị gia tăng chiếm 2,2% với gần 10 triệu USD, còn lại là cá tra nguyên con đông lạnh chỉ chiếm 1,6%.

Với thị trường EU, dù còn hơn hai tháng nữa là đến lễ Giáng Sinh nhưng giá cá trên thị trường này đã tăng cao. Một số loại cá trước đây có giá rẻ, chẳng hạn như cá hake, hiện đã được bán trong các cửa hàng cá và siêu thị với giá cao hơn 30% so với một năm trước. Lý do: lạm phát tràn lan, giá điện và nhiên liệu tăng chóng mặt, đã ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí vận chuyển và lưu kho các sản phẩm cá.

Ngoài ra, đồng Euro cũng xuống mức thấp nhất 20 năm so với đồng USD, càng góp phần làm giảm nhu cầu tiêu thụ cá tại thị trường EU, trong có cá tra. Do vậy, XK cá tra sang EU trong tháng 9 giảm 3 triệu USD so với tháng 8. Tới hết tháng 9/2022, thị trường này nhập cảng cá tra Việt Nam với giá trị gần 160 triệu USD, cao gấp đôi so với cùng kỳ năm 2021.

Do cuộc xung đột Nga – Ukraine, nước Anh cũng giống như EU, phải đối mặt với lạm phát giá và chi phí năng lượng tăng vọt, nên kinh tế Anh đối mặt với nguy cơ suy thoái kéo dài. Đồng bảng Anh cũng tụt giá xuống mức thấp nhất kể từ năm 1985 tới nay. XC cá tra Việt Nam sang Anh 9 tháng năm 2022 đạt gần 50 triệu USD, tăng 30% so với cùng kỳ, chủ yếu nhờ hồi phục mạnh trong quý 2, nhưng sang quý 3 nhập khẩu cá tra lại thấp dần so với những tháng trước.

Dù diễn biến XK trong quý cuối năm có thể không tích cực như những tháng đầu năm, nhưng dự báo XC cá tra năm 2022 vẫn sẽ ghi nhận khoảng 2,5 tỷ USD, mức kỷ lục đáng ghi nhận của ngành cá tra Việt Nam.