5 triệu người Vũ Hán đã đi đâu trước lệnh phong tỏa?


Nhà ga Hán Khẩu ở thành phố Vũ Hán - tâm điểm của đợt bùng phát - vẫn hoạt động vào ngày 21/01/2020, hai ngày trước lệnh phong tỏa thành phố. Ảnh: AP.

Chính quyền trung ương bắt đầu phong tỏa thành phố vào ngày 23/1, nhưng có vẻ lúc đó đã quá muộn. Phát biểu trước các phóng viên sau lệnh phong tỏa, Thị trưởng Chu Tiên Vượng ước tính đã có khoảng 5 triệu người đi khỏi thành phố. Câu hỏi lớn nhất là, những người này đã đi đâu?


Sử dụng dữ liệu bản đồ của Baidu để phân tích, hãng tin AP phát hiện rằng trong vòng 2 tuần trước khi Vũ Hán bị phong tỏa, gần 70% các chuyến đi ra khỏi thành phố là để tới các địa điểm bên trong tỉnh Hồ Bắc.

14% những chuyến đi khác kết thúc ở các tỉnh lân cận là Giang Tô, Hồ Nam, Hà Nam và An Huy. Gần 2% di chuyển xuống phía nam đến tỉnh Quảng Đông, và những chuyến đi còn lại được thực hiện tới khắp đất nước.


Tính ở ngoài tỉnh Hồ Bắc, Trùng Khánh là điểm đến của nhiều chuyến đi từ Vũ Hán nhất. Dữ liệu đi lại này cũng hợp lý nếu so sánh với thống kê về sự lây lan sớm của virus. Phần lớn các trường hợp nhiễm mới và tử vong diễn ra bên trong tỉnh Hồ Bắc. Tiếp theo là số lượng lớn các ca nhiễm ở miền trung - các tỉnh xung quanh Hồ Bắc. Và cuối cùng là các ổ dịch nhỏ hơn tại Trùng Khánh, Bắc Kinh và Thượng Hải.


"Lệnh phong tỏa rõ ràng là được đưa ra quá muộn. 5 triệu người đã rời khỏi thành phố, đó là một thách thức lớn. Rất nhiều trong số này có thể sẽ không quay lại Vũ Hán mà lưu lại ở đâu đó. Để kiểm soát sự bùng phát, chúng ta phải xử lý vấn đề này. Một mặt, chúng ta cần phải xác định những người đã rời đi, và mặt khác, chúng ta phải giải quyết vấn đề kỳ thị và phân biệt đối xử", ông Jin Dong-Yan, nhà nghiên cứu phân tử virus tại Trường Khoa học Y sinh thuộc Đại học Hong Kong, nhận định.

Ông Jin nói thêm rằng sự lây lan ban đầu tới các tỉnh ở miền Trung Trung Quốc - với số lượng lớn lao động nhập cư và hệ thống chăm sóc y tế với năng lực kém hơn - đã gây ra gánh nặng lớn cho các bệnh viện tại những tỉnh này.


Dữ liệu công khai của Baidu cho thấy các chuyến đi theo tỷ lệ, không phải số lượng tuyệt đối và không bao gồm các chuyến đi của những người không sử dụng điện thoại di động, hoặc không sử dụng ứng dụng dựa trên dịch vụ định vị của Baidu.


Bản đồ phân bổ số ca nhiễm bệnh tại các tỉnh của Trung Quốc (màu càng đậm càng nhiều ca nhiễm), hiện tại có 3 tỉnh với hơn 1.000 ca bệnh là Hồ Bắc (tâm dịch), Chiết Giang và Quảng Đông. 4 tỉnh xung quanh Hồ Bắc đều ghi nhận từ 500-1.000 ca nhiễm. Đồ họa: AP.

Tuy nhiên, với tính chất phổ quát của nó, các quan chức y tế công cộng và các nhà nghiên cứu đã sử dụng dữ liệu bản đồ kiểu này trong nhiều năm để dự báo sự khả năng lây nhiễm của bệnh.


Các nhà nghiên cứu từ nhóm WorldPop của Đại học Southampton, chuyên nghiên cứu về động lực học dân số, đã sử dụng dữ liệu trong giai đoạn 2013-2015 từ dịch vụ bản đồ của Baidu và dữ liệu bay quốc tế để lập một bản đồ xác định rủi ro toàn cầu về khả năng lây lan của virus 2019-nCoV.


Ông Lai Sheng Jie từ WorldPop, người từng làm việc tại Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Trung Quốc, cho rằng điều quan trọng là phải hiểu rõ các xu hướng di chuyển của người dân ra khỏi Vũ Hán trước khi thành phố bị phong tỏa.


"Có thể họ chưa phát hiện các triệu chứng, nhưng đã mang virus và có khả năng lây nhiễm sau đó. Chúng ta cần xem xét các điểm đến trên khắp Trung Quốc và thế giới, tập trung vào các điểm đến chính và cố gắng chuẩn bị để kiểm soát và phòng ngừa dịch bệnh", -Lai Sheng Jie - WorldPop.

© 2020 Trang NHÓM BẠN CÔNG NHÂN

nghiepdoan@nhombancongnhan.com

  • Facebook
  • Twitter
  • YouTube